<?xml version="1.0" encoding="windows-1251"?>
<rss version="2.0" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom">
	<channel>
		<atom:link href="https://kazakhtili.forumkz.ru/export.php?type=rss" rel="self" type="application/rss+xml" />
		<title>Казак тілі</title>
		<link>https://kazakhtili.forumkz.ru/</link>
		<description>Казак тілі</description>
		<language>ru-ru</language>
		<lastBuildDate>Tue, 26 Feb 2019 13:50:29 +0300</lastBuildDate>
		<generator>MyBB/mybb.ru</generator>
		<item>
			<title>Ана тілі&amp;#1187; ары&amp;#1187; б&amp;#1201;л!</title>
			<link>https://kazakhtili.forumkz.ru/viewtopic.php?pid=6#p6</link>
			<description>&lt;p&gt;Лучше конечно не доводить до такого, но в любом случае можно всегда оплатить через &lt;a href=&quot;https://www.kassa24.kz/games/tanki&quot; rel=&quot;nofollow&quot; target=&quot;_blank&quot;&gt;https://www.kassa24.kz/games/tanki&lt;/a&gt; без надобности ходить к терминалу, плюс дешевле выходит почти без комиссии.&lt;/p&gt;</description>
			<author>mybb@mybb.ru (Pro100Den)</author>
			<pubDate>Tue, 26 Feb 2019 13:50:29 +0300</pubDate>
			<guid>https://kazakhtili.forumkz.ru/viewtopic.php?pid=6#p6</guid>
		</item>
		<item>
			<title>&amp;#1178;АЗА&amp;#1178; ТІЛІНІ&amp;#1186; К&amp;#1198;НДЕЛІКТІ Т&amp;#1200;РМЫСТА&amp;#1170;Ы ЖА&amp;#1170;ДАЙЫ - СОРЛЫ ДЕ&amp;#11</title>
			<link>https://kazakhtili.forumkz.ru/viewtopic.php?pid=3#p3</link>
			<description>&lt;p&gt;Хенрык Янковски, Т&amp;#1199;ркітанушы, Польшада&amp;#1171;ы Адам Мицкевич атында&amp;#1171;ы Познан университетіндегі &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілін о&amp;#1179;ытатын Шы&amp;#1171;ыстану кафедрасыны&amp;#1187; ме&amp;#1187;герушісі, профессор: &lt;br /&gt;Уа&amp;#1179;ыты:2009-08-14&lt;br /&gt;&amp;#1178;АЗА&amp;#1178; ТІЛІНІ&amp;#1186; К&amp;#1198;НДЕЛІКТІ Т&amp;#1200;РМЫСТА&amp;#1170;Ы ЖА&amp;#1170;ДАЙЫ - СОРЛЫ ДЕ&amp;#1186;ГЕЙДЕ &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Хенрык мырза, &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілін &amp;#1179;айда ж&amp;#1199;ріп &amp;#1199;йренді&amp;#1187;із? Сондай жаты&amp;#1179; с&amp;#1257;йлейтіні&amp;#1187;ізге та&amp;#1187; &amp;#1179;алып отырмын. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Рахмет! Мен &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілін кітап-журналдардан о&amp;#1179;ып &amp;#1199;йрендім. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Солай! &amp;#1256;йткені мен – т&amp;#1199;ріктанушымын. &amp;#1178;аза&amp;#1179; тілін &amp;#1199;йренбестен б&amp;#1201;рын т&amp;#1199;рік тілін білетінмін. Осы бір &amp;#1241;уезді де &amp;#1179;&amp;#1201;дыретті тілді &amp;#1199;йренерден б&amp;#1201;рын менде негіз болды. &amp;#1178;аза&amp;#1179; тіліндегі кітап-журналдарды о&amp;#1179;и орырып, тез арада ме&amp;#1187;геріп кеттім. Жалпы т&amp;#1199;рік тілдеріні&amp;#1187; бірін білсе&amp;#1187;із, бас&amp;#1179;а т&amp;#1199;рік&amp;#160; тектес халы&amp;#1179;тарды&amp;#1187; тілін &amp;#1199;йреніп алу о&amp;#1187;ай. Жалпы б&amp;#1201;л с&amp;#1201;ра&amp;#1179; ма&amp;#1171;ан жиі &amp;#1179;ойылады. &amp;#1178;айда барсам да кезіккен адамдар «&amp;#1179;аза&amp;#1179;шаны &amp;#1179;алай &amp;#1199;йренді&amp;#1187;» деген с&amp;#1201;ра&amp;#1179; &amp;#1179;ойып жатады. Б&amp;#1201;л мені&amp;#1187;ше, &amp;#1257;з тілін &amp;#1199;йренгісі келмейтін немесе &amp;#1199;йренуге &amp;#1257;те &amp;#1179;иын деп сылтау айтатын адамдарды&amp;#1187; сауалы секілді к&amp;#1257;рініп т&amp;#1201;рады. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;Мен &amp;#1257;зім зерттеуші бол&amp;#1171;ан со&amp;#1187; &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілін к&amp;#1257;п жылдан бері зерттеп ж&amp;#1199;рмін. &amp;#1178;аза&amp;#1179; тіліні&amp;#1187; &amp;#1201;шан те&amp;#1187;із байлы&amp;#1171;ы бар. Ол – шешен жырауларды&amp;#1187; тілі. Байта&amp;#1179; даладай &amp;#1201;шы &amp;#1179;иырсыз. Алайда к&amp;#1199;нделікті т&amp;#1201;рмыста&amp;#1171;ы жа&amp;#1171;дайы турасын айт&amp;#1179;анда сорлы де&amp;#1187;гейде деуге болады. Ж&amp;#1199;ргізген зерттеулеріме &amp;#1179;ара&amp;#1171;анда, &amp;#1178;аза&amp;#1179;станда халы&amp;#1179;ты&amp;#1187; те&amp;#1187; жартысы &amp;#1257;з ана тілінде с&amp;#1257;йлесе алмайды екен. К&amp;#1257;бісі білсе де с&amp;#1257;йлегісі келмейді. Жергілікті &amp;#1179;аза&amp;#1179;тарды&amp;#1187; к&amp;#1257;бісіні&amp;#1187; тіл білу де&amp;#1187;гейі &amp;#1257;те т&amp;#1257;мен екен. Белсенді с&amp;#1257;здік &amp;#1179;орыны&amp;#1187; &amp;#1257;зі 150-160 с&amp;#1257;зден аспайтыны бай&amp;#1179;алды. Олар е&amp;#1187; негізгі &amp;#1199;стеуліктерді, зат есімдерді, тіптен, &amp;#1179;арапайым сын есімдерді де д&amp;#1201;рыс &amp;#1179;олдана білмейді. Оны&amp;#1187; орнына мысалы, &amp;#1199;стеуліктерден – «постоянно», «совсем», «больше», «просто», сын есімдерден – «любой», «простой» сия&amp;#1179;ты с&amp;#1257;здерді &amp;#1179;олдана береді. Етістіктерден – «оставать етті», «звонит етті» деген с&amp;#1257;здер &amp;#1179;олданылады. Ал кейбір адамдар, д&amp;#1241;ст&amp;#1199;рлі &amp;#1201;&amp;#1171;ымдарды да білмейді екен. Кейбір &amp;#1179;аза&amp;#1179;тар к&amp;#1241;дімгі &amp;#1179;аза&amp;#1179;ты&amp;#1187; киіз &amp;#1199;йін «юрта» деп жатады. Зерттеу кезінде соларды&amp;#1187; к&amp;#1257;бісіні&amp;#1187; сол &amp;#1257;здері &amp;#1179;олданып ж&amp;#1199;рген «юрта» с&amp;#1257;зіні&amp;#1187; &amp;#1179;аза&amp;#1179;шасын білмейді екен. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Шетелдік зерттеуші ретінде б&amp;#1201;ны&amp;#1187; себептері неде деп ойлайсыз?&lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Б&amp;#1201;л жерде бір н&amp;#1241;рсені&amp;#1187; басын ашып айту керек. Е&amp;#1187; негізгі м&amp;#1241;селе – &amp;#1201;лтты&amp;#1179; т&amp;#1241;рбиеде жатыр. Содан со&amp;#1187; білім беру м&amp;#1241;селесі. &amp;#1178;аза&amp;#1179;станда мектептер орыс ж&amp;#1241;не &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілінде, я&amp;#1171;ни аралас болып келеді. Б&amp;#1201;л соны&amp;#1187; кесірі. Негізі аралас мектептер&amp;#160; болмауы керек. Мен &amp;#1179;аза&amp;#1179;тар арасында к&amp;#1257;п ж&amp;#1199;рдім. Зерттеу ж&amp;#1201;мыстарым &amp;#1257;з тілінде таза с&amp;#1257;йлейтіндерді&amp;#1187; к&amp;#1257;пшілігіні&amp;#1187; тек &amp;#1179;ана &amp;#1179;аза&amp;#1179; мектептері мен &amp;#1179;аза&amp;#1179; балаба&amp;#1179;шасында т&amp;#1241;рбиеленгендер екендігін к&amp;#1257;рсетіп берді. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;Ресми деректерге &amp;#1179;ара&amp;#1171;анда, &amp;#1178;аза&amp;#1179;станда&amp;#1171;ы балаба&amp;#1179;шаларды&amp;#1187; 40 пайызы &amp;#1171;ана &amp;#1179;аза&amp;#1179;ша, ал, &amp;#1179;ал&amp;#1171;аны – орыс тілінде. Мектептері де сондай м&amp;#1257;лшерде. Т&amp;#1241;уелсіздік ал&amp;#1171;анына 18 жыл бол&amp;#1171;анына &amp;#1179;арамастан &amp;#1178;аза&amp;#1179;станда тіл м&amp;#1241;селесі &amp;#1241;лі шешілген жо&amp;#1179;. Дами алмай келеді. &amp;#1178;аза&amp;#1179; тіл мемлекеттік тіл статуысына ие бол&amp;#1171;алы жиырма жыл болса да, ауыз толтырып айтарлы&amp;#1179;тай н&amp;#1241;тиже к&amp;#1257;рінбейді. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;Сондай-а&amp;#1179;, мемлекеттік тіл м&amp;#1241;селесіне о&amp;#1179;улы&amp;#1179;тар да айтарлы&amp;#1179;тар зиян келтіріп отыр. Б&amp;#1201;л жерде мазм&amp;#1201;нды кітаптар баршылы&amp;#1179;. Талай-талай жа&amp;#1179;сы&amp;#160; д&amp;#1199;ниелер шы&amp;#1171;ып жатыр. Алайда оларды&amp;#1187; таралымы &amp;#1257;те аз. Халы&amp;#1179;&amp;#1179;а жетпей жатады. Сол &amp;#1257;зі данамен шы&amp;#1171;арыл&amp;#1171;ан &amp;#1179;&amp;#1201;нды д&amp;#1199;ниелерді сататын орындар да к&amp;#1257;п емес. Мен &amp;#1257;зім Астана&amp;#1171;а келген сапарымда &amp;#1179;аза&amp;#1179;ша кітаптар сататын кітапханаларды&amp;#1187; азды&amp;#1171;ын бай&amp;#1179;адым. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;Сосын жа&amp;#1187;а &amp;#1179;ала Астаналары&amp;#1187;ыз да &amp;#1257;те жо&amp;#1171;ары &amp;#1179;ар&amp;#1179;ынмен дамып келеді. Дегенмен, елордада&amp;#1171;ы з&amp;#1241;улім &amp;#1171;имараттар мен к&amp;#1257;&amp;#1187;іл к&amp;#1257;теретін&amp;#160; орындарды&amp;#1187; барлы&amp;#1171;ы дерлік орысша, а&amp;#1171;ылшынша атаулармен аталады екен. Б&amp;#1201;л да тіл м&amp;#1241;селесі мен &amp;#1201;лтты&amp;#1179; т&amp;#1241;рбиеге айтарлы&amp;#1179;тай т&amp;#1201;сау салады. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Сіз секілді шетелік азаматтар ерекше ы&amp;#1179;ылас танытып &amp;#1199;йреніп жат&amp;#1179;ан &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілі &amp;#1257;з хал&amp;#1179;ынан неге &amp;#1257;гейлік к&amp;#1257;руі тиіс. Б&amp;#1201;л туралы сіз &amp;#1179;алай ойлайсыз?&lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Б&amp;#1201;ны&amp;#1187; себептері к&amp;#1257;п. Мен осы&amp;#1171;ан байланысты арнайы зерттеу де ж&amp;#1199;ргіздім. Біра&amp;#1179;, барлы&amp;#1171;ы бір жа&amp;#1179;ты болып кетпесін деп Шымкент &amp;#1179;аласында арнайы сауалнама жасадым. Сол с&amp;#1201;ра&amp;#1179;тарды&amp;#1187; ішінде «сізді&amp;#1187; ойы&amp;#1187;ызша &amp;#1178;аза&amp;#1179;станда мемлекеттік тіл &amp;#1179;айсысы: &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілі ме &amp;#1241;лде орыс тілі ме» деген с&amp;#1201;ра&amp;#1179; болды. Сауалнама&amp;#1171;а &amp;#1179;атыс&amp;#1179;ан 22 адамны&amp;#1187; 10-ы орыс тілі деп жауап берсе, 7-еуі – аралас, тек &amp;#1179;ана 5-еуі &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілі деп жауап берді. &amp;#1256;зі&amp;#1187;із бай&amp;#1179;ап отыр&amp;#1171;ан боларсыз. Халы&amp;#1179; &amp;#1179;ашанда мемлекетке &amp;#1179;арап бойын т&amp;#1199;зейді. Мемлекеттік тілге &amp;#1179;арап к&amp;#1241;лимасын келтіреді. Осы&amp;#1171;ан байланысты халы&amp;#1179;ты&amp;#1187; к&amp;#1257;бі ресми тілді&amp;#1187; &amp;#1199;стемдігіне байланысты орыс тілінде с&amp;#1257;йлейтінін а&amp;#1187;&amp;#1171;артып отыр. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;Ал шетелде т&amp;#1201;ратын &amp;#1179;аза&amp;#1179;тар &amp;#1199;шін тіл м&amp;#1241;селесі жылдан-жыл&amp;#1171;а &amp;#1179;иындап барады. Себебі, оларда &amp;#1179;аза&amp;#1179; тіліндегі газет-журналдар мен к&amp;#1257;пшілік орта жо&amp;#1179;. &amp;#1178;аза&amp;#1179; тілді интернет сайттары &amp;#1257;те аз. Оны&amp;#1187; &amp;#1199;стіне &amp;#1179;аза&amp;#1179;ша басылымдарды&amp;#1187; сайттары да біртіндеп жабылып жатыр. О&amp;#1179;и алмаймыз. Ойланатын м&amp;#1241;селе. Б&amp;#1201;л да шеттегі &amp;#1179;аза&amp;#1179;тарды&amp;#1187; тынысын тарылтып барады. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– &amp;#1240;&amp;#1187;гімені отаны&amp;#1187;ыз Польша&amp;#1171;а &amp;#1179;арай б&amp;#1201;рса&amp;#1179;. Естуімізше, Познан университетінде &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілі б&amp;#1257;лімі ашыл&amp;#1171;ан екен. Б&amp;#1201;л &amp;#1179;аншалы&amp;#1179;ты рас?&lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– 2002 жылы Познан &amp;#1179;аласында&amp;#1171;ы Адам Мицкевич атында&amp;#1171;ы университетте Туркология магистрлік курсы ашылды. Онда негізгі тіл – т&amp;#1199;рік тілі. Кейін &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілін о&amp;#1179;ыта бастады&amp;#1179;. Осылайша полактар (поляктар автор) &amp;#1241;рі т&amp;#1199;рік тілін &amp;#1241;рі &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілін о&amp;#1179;и бастады. &amp;#1256;ткен жылы университетіміздегі Шы&amp;#1171;ыстану кафедрасында арнайы жеке &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілі б&amp;#1257;лім болып &amp;#1257;з ша&amp;#1187;ыра&amp;#1171;ын к&amp;#1257;терді.&amp;#160; Шара салтанатты т&amp;#1199;рде ашылды. Польшада&amp;#1171;ы &amp;#1178;аза&amp;#1179;стан елшілігінен адамдар келді. Б&amp;#1199;гінде студенттеріміз т&amp;#1199;рік тілімен &amp;#1179;атар &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілін &amp;#1199;йреніп жатыр. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Б&amp;#1241;рекелді! &amp;#1198;йренуге ниет білдірушілер к&amp;#1257;п шы&amp;#1171;ар. Жылына &amp;#1179;анша студент &amp;#1179;абылдайсыздар?&lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Бізде Туркология кафедрасы аса &amp;#1199;лкен емес. Жылына 25 &amp;#1179;ана студент &amp;#1179;абылдаймыз. Басында студенттеріміз &amp;#1257;те жо&amp;#1171;ары ынтамен &amp;#1199;йрене бастады. Олар &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілін &amp;#1199;йренеміз, аудармашы болып &amp;#1178;аза&amp;#1179;стан елшілігіне ж&amp;#1201;мыс&amp;#1179;а т&amp;#1201;рамыз деп &amp;#1179;атты &amp;#1179;уанды. Алайда, уа&amp;#1179;ыт &amp;#1257;те келе б&amp;#1201;л ынта басылып &amp;#1179;алды. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Неге?&lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Неге дейсіз &amp;#1171;ой? Б&amp;#1201;&amp;#1171;ан &amp;#1178;аза&amp;#1179;санда&amp;#1171;ы &amp;#1179;аза&amp;#1179; тіліні&amp;#1187; жа&amp;#1171;дайы &amp;#1241;сер етті. Шетелге бар&amp;#1171;ан &amp;#1241;рбір &amp;#1179;аза&amp;#1179;станды&amp;#1179; делегация мемлекеттік тілде емес керісінше тек ресми тіл – орыс тілінде с&amp;#1257;йлейді. Я&amp;#1171;ни, &amp;#1179;аза&amp;#1179; тіліне деген с&amp;#1201;раныс жо&amp;#1179;. Табыс табу м&amp;#1241;селесіне келгенде т&amp;#1199;рік тілін &amp;#1199;йреніп ж&amp;#1199;рген студенттерге &amp;#1199;лкен м&amp;#1199;мкіндік туып жатады. Познанда т&amp;#1199;рік-полак тарапынан бірлескен &amp;#1199;лкен жиналыстар &amp;#1257;тіп жатады. Оларды&amp;#1187; б&amp;#1241;рі де т&amp;#1199;рік тілінде &amp;#1257;теді. Ал &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілінде ондай м&amp;#1199;мкіндік жо&amp;#1179;. Келгендер бірден орысша с&amp;#1257;йлейді. Мысалы, бізді&amp;#1187; елде&amp;#160; &amp;#1199;лкен бір экономикалы&amp;#1179; форум болды. Сол жолы бар&amp;#1171;ан студенттеріміз &amp;#1179;атты к&amp;#1257;&amp;#1187;ілі &amp;#1179;алып &amp;#1179;айтты. Форум&amp;#1171;а &amp;#1179;атыс&amp;#1179;ан &amp;#1179;аза&amp;#1179;станды&amp;#1179; делегация &amp;#1179;аза&amp;#1179;ша емес орыс тілді аудармашы іздеген. Осыдан со&amp;#1187; студенттер &amp;#1179;аза&amp;#1179; тіліне деген шынайы т&amp;#1199;рде с&amp;#1201;ранысты&amp;#1187; жо&amp;#1179;ты&amp;#1171;ын білген со&amp;#1187;, шыны керек &amp;#1199;йренушілерді&amp;#1187; &amp;#1179;атары азайып &amp;#1179;алды. Тек &amp;#1179;ана &amp;#1171;ылым жолын &amp;#1179;у&amp;#1171;ан зерттеуші студенттер &amp;#1171;ана &amp;#1199;йреніп жатыр. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Шетелдік студентерді&amp;#1187; б&amp;#1201;л &amp;#1179;&amp;#1201;лшынысын &amp;#1201;штау&amp;#1171;а Польшада т&amp;#1201;рып жат&amp;#1179;ан &amp;#1179;аза&amp;#1179;тарды&amp;#1187; не болмаса сол елдегі елшілікті&amp;#1187; к&amp;#1257;мегі болды ма? &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Жо&amp;#1179;. Бол&amp;#1171;ан жо&amp;#1179;. Керісінше, кезінде &amp;#1179;аза&amp;#1179; жерінде айдауда, &amp;#1179;у&amp;#1171;ында бол&amp;#1171;ан &amp;#1257;зге &amp;#1201;лт азаматтары келіп рухани жа&amp;#1171;ынан к&amp;#1257;мектесіп жатады. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– &amp;#1178;аза&amp;#1179;-поляк байланысы туралы айта отырса&amp;#1187;ыз?&lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– &amp;#1178;аза&amp;#1179;стан мен Польшаны&amp;#1187; байланысы &amp;#1257;те ертеден басталады. Ресей патшалы&amp;#1171;ы кезінде &amp;#1179;аза&amp;#1179; даласына бір топ польшалы&amp;#1179; зиялы азаматтар &amp;#1179;у&amp;#1171;ындал&amp;#1171;ан болатын. Оларды&amp;#1187; арасында Адолфьян Мискевич, Станислав Золотински сынды азаматтар бол&amp;#1171;ан. &amp;#1178;аза&amp;#1179; даласында ж&amp;#1199;ріп б&amp;#1201;лар дархан халы&amp;#1179; туралы &amp;#1179;&amp;#1201;нды е&amp;#1187;бектер жазды. Сондай зерттеулерді&amp;#1187; бірі – Александр Затаевичті&amp;#1187; е&amp;#1187;бегін айту&amp;#1171;а болады. Ол халы&amp;#1179; ауыз &amp;#1241;дебиетін жинаумен айналысып, «&amp;#1178;аза&amp;#1179;ты&amp;#1187; 1000 &amp;#1241;ні» мен «500 к&amp;#1199;йі» антологиясын шы&amp;#1171;арды. &amp;#1178;азірді&amp;#1187; &amp;#1257;зінде &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілін, &amp;#1241;дебиетін, этнологиясын &amp;#1199;йренушілер &amp;#1257;те к&amp;#1257;п. Оларды&amp;#1187; арасында &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілі мен м&amp;#1241;дениетіне &amp;#1179;атысты бірнеше магистрлы&amp;#1179; ж&amp;#1201;мыстар жазылды. Осы жылды&amp;#1187; &amp;#1257;зінде бір студентіміз &amp;#1178;аза&amp;#1179;станда&amp;#1171;ы халы&amp;#1179; медицинасы туралы бір магистрлы&amp;#1179; ж&amp;#1201;мыс жазды. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;Мен &amp;#1257;мір бойы &amp;#1179;ыпша&amp;#1179; тілдерімен айналысып ж&amp;#1199;рмін. Ізденістерімні&amp;#1187; басым б&amp;#1257;лгі &amp;#1179;аза&amp;#1179; тілімен байланысты. Б&amp;#1199;гінде 100 мы&amp;#1187; с&amp;#1257;здік &amp;#1179;оры бар &amp;#1179;аза&amp;#1179;-полак с&amp;#1257;здігін дайындап жатырмыз. &amp;#1178;аза&amp;#1179; тіліні&amp;#1187; граматикасы туралы жоба &amp;#1179;&amp;#1201;растырма&amp;#1179; ойымыз бар. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Польшада бізді&amp;#1187; елдегідей тіл м&amp;#1241;селесі бар ма? &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Бізде де а&amp;#1171;ылшын тіліні&amp;#1187; ы&amp;#1179;палы к&amp;#1199;шті. Польша Еуроода&amp;#1179; м&amp;#1199;шелігіндегі ел бол&amp;#1171;ан со&amp;#1187; б&amp;#1241;ріміз а&amp;#1171;ылшынша жа&amp;#1179;сы с&amp;#1257;йлейміз. Оны білу сіздердегі сия&amp;#1179;ты с&amp;#1241;н болып к&amp;#1257;рінеді. Конференциялар, &amp;#1199;лкен ресми кездесулер к&amp;#1257;бінесе а&amp;#1171;ылшын тілінде &amp;#1257;теді. Д&amp;#1199;ние ж&amp;#1199;зінде тіл саясаты жо&amp;#1179; мемлекет болмайды. Польшада да тіл м&amp;#1241;селесі бар. Біра&amp;#1179; к&amp;#1199;нделікті т&amp;#1201;рмыста полак тілінде м&amp;#1241;селе жо&amp;#1179;. Полак тіліні&amp;#1187; жа&amp;#1171;дайы т&amp;#1201;ра&amp;#1179;ты деп айту&amp;#1171;а болады.&amp;#160; Біра&amp;#1179; полак хал&amp;#1179;ы т&amp;#1199;гелімен &amp;#1257;з ана тілінде с&amp;#1257;йлеседі.&lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Біз &amp;#1241;лі де болса Ресейді&amp;#1187; ы&amp;#1179;палынан шы&amp;#1171;а алмай отыр&amp;#1171;ан елді&amp;#1187; біріміз. Б&amp;#1201;л боданды&amp;#1179;ты поляк хал&amp;#1179;ы да к&amp;#1257;рді. &amp;#1256;з хал&amp;#1179;ын орысты&amp;#1187; отарынан алып шы&amp;#1171;у &amp;#1199;шін Польша &amp;#1179;андай &amp;#1179;адамдар жасады деп ойлайсыз?&lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Екі елді&amp;#1187; тарихы б&amp;#1257;лек дегенізбен та&amp;#1171;дырымызда &amp;#1257;зара &amp;#1201;&amp;#1179;састы&amp;#1179;тарымыз бар. Е&amp;#1187; бастысы – екі ел де орысты&amp;#1187; боданы болды&amp;#1179;. Біра&amp;#1179;, бір халы&amp;#1179; боданды&amp;#1179;та аз отырса, екінші халы&amp;#1179; &amp;#1201;за&amp;#1179;&amp;#1179;&amp;#1179;а &amp;#1179;алып &amp;#1179;ойды. &amp;#1178;аза&amp;#1179; 1730 жылы &amp;#1240;білхайыр хан заманынан бастап боданды&amp;#1179; &amp;#1179;амытын киді. Екі ел де &amp;#1257;з бостанды&amp;#1171;ы &amp;#1199;шін к&amp;#1257;п со&amp;#1171;ыстар ж&amp;#1199;ргізді. Біра&amp;#1179;, &amp;#1179;аза&amp;#1179; пен полакты&amp;#1187; та&amp;#1171;дырын, басынан &amp;#1257;ткергенін салыстыру&amp;#1171;а болмайды. Біз орыс отаршылы&amp;#1171;ынан &amp;#1257;те жылдам, &amp;#1241;рі &amp;#1257;те &amp;#1179;ыс&amp;#1179;а мерзім ішінде &amp;#1179;&amp;#1201;тылды&amp;#1179; деп ойлаймын.&amp;#160; Біз патшалы ресей уысынан бірінші д&amp;#1199;ние ж&amp;#1199;зілік со&amp;#1171;ыс &amp;#1179;арса&amp;#1187;ында &amp;#1179;&amp;#1201;тылды&amp;#1179;. 1918 жылы т&amp;#1241;уелсіз ел болды&amp;#1179;.&amp;#160; Ол кезде саяси жа&amp;#1171;дай м&amp;#1199;лдем бас&amp;#1179;а еді. Бізде орыстану саясаты айтарлы&amp;#1179;тай к&amp;#1199;шті болмады. Ы&amp;#1179;палы тіптен 0 пайыз &amp;#1171;ана болды деуге де болады. Ал &amp;#1178;аза&amp;#1179;станда отарлы&amp;#1179; саясат &amp;#1257;те тере&amp;#1187;деп еніп кеткен еді. Себебі, &amp;#1179;аза&amp;#1179; даласы патшалы Ресей &amp;#1199;шін алтын к&amp;#1257;пір болатын. Батыс пен шы&amp;#1171;ысты&amp;#1187; &amp;#1179;а&amp;#1179;пасынан айырылып &amp;#1179;ал&amp;#1171;ысы келмеді. Отарлы&amp;#1179; саясат &amp;#1179;амытыны&amp;#1187; &amp;#1179;аза&amp;#1179; даласына жаны &amp;#1179;алмай &amp;#1201;мтылуы осыдан еді. Тіптен толы&amp;#1179; ж&amp;#1201;тылып кете жаздады деуге болады. Біра&amp;#1179;, &amp;#1179;айсар &amp;#1179;аза&amp;#1179; хал&amp;#1179;ы а&amp;#1179;ырына дейін шыдады. А&amp;#1179;ыры, &amp;#1257;з т&amp;#1241;уелсіздігін алды. Б&amp;#1201;л да болса &amp;#1179;аза&amp;#1179;ты&amp;#1187; &amp;#1257;згеге &amp;#1201;&amp;#1179;самайтын ерекшелігі деп есептеймін. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;–Поляк елінде&amp;#160; жа&amp;#1211;анды&amp;#1179; дерт – жем&amp;#1179;орлы&amp;#1179; бар ма?&lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– &amp;#1178;аза&amp;#1179; &amp;#1179;о&amp;#1171;амын кері с&amp;#1199;йреп отыр&amp;#1171;ан факторларды&amp;#1187; бірі – жем&amp;#1179;орлы&amp;#1179;. Расы керек, б&amp;#1201;л м&amp;#1241;селе талай мемлекетті&amp;#1187; экономикасын т&amp;#1201;ралатып отыр. Жем&amp;#1179;орлы&amp;#1179; Польшада да бар. Біра&amp;#1179; онша шиеленісіп кетті деуге болмас. Ондайлар дер кезінде жария болып, жазасын алып жатады. Бізді с&amp;#1257;з бостанды&amp;#1171;ы к&amp;#1199;шті. Шынын айту керек, бір шенеунікті&amp;#1187; артында бірнеше журналист пен саяси &amp;#1201;йым &amp;#1257;кілдері ж&amp;#1199;реді деуге болады. Билікті&amp;#1187;, басшылы&amp;#1179;ты&amp;#1187; ж&amp;#1201;мысы &amp;#1199;немі б&amp;#1201;&amp;#1179;аралы&amp;#1179; а&amp;#1179;парат &amp;#1179;&amp;#1201;ралдарыны&amp;#1187; сынынан &amp;#1257;тіп отырады. Сонды&amp;#1179;тан жем&amp;#1179;орлы&amp;#1179;пен т&amp;#1201;тылу ол жа&amp;#1179;та &amp;#1257;ліммен те&amp;#1187; болып есептеледі. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– &amp;#1256;зі&amp;#1187;із бізді&amp;#1187; елде осындай жа&amp;#1171;дай&amp;#1171;а &amp;#1201;шырап к&amp;#1257;рді&amp;#1187;із бе?&lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;– Жо&amp;#1179;, &amp;#1257;з басым осы жем&amp;#1179;орлы&amp;#1179; дегендей, пара беру деген жа&amp;#1171;дай&amp;#1171;а &amp;#1201;шырамадым. Ешкім ма&amp;#1171;ан ондай &amp;#1201;сыныспен шы&amp;#1179;пады. Тек мені шетел адамы екенімді білген со&amp;#1187; &amp;#1179;ызмет к&amp;#1257;рсету орындарында&amp;#1171;ы ба&amp;#1171;а к&amp;#1199;рт &amp;#1257;сіп кетеді. Мысалы, &amp;#1257;зім то&amp;#1179;та&amp;#1171;ан &amp;#1179;она&amp;#1179; &amp;#1199;йдегі ба&amp;#1171;асы т&amp;#1241;улігініне &amp;#1199;ш мы&amp;#1187; те&amp;#1187;гелік б&amp;#1257;лмелер бірден бес мы&amp;#1187; те&amp;#1187;ге болып &amp;#1257;сіп жатады. Б&amp;#1201;л барлы&amp;#1179; шетел азаматтарды&amp;#1187; басынан &amp;#1257;тіп жататын д&amp;#1199;ние &amp;#1171;ой. &lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;С&amp;#1201;хбаттас&amp;#1179;ан Б&amp;#1199;ркіт Н&amp;#1200;РАСЫЛ&lt;/p&gt;
						&lt;p&gt;Алаш айнасы газеті&lt;/p&gt;</description>
			<author>mybb@mybb.ru (AWINA_KZ)</author>
			<pubDate>Fri, 14 Aug 2009 12:11:12 +0400</pubDate>
			<guid>https://kazakhtili.forumkz.ru/viewtopic.php?pid=3#p3</guid>
		</item>
	</channel>
</rss>
